De Raad van State adviseert het kabinet om het wetsvoorstel voor een nieuwe box 3-belasting niet in de huidige vorm bij de Tweede Kamer in te dienen. Het advies krijgt oordeel C, wat betekent dat het plan eerst moet worden aangepast. De Raad vindt invoering in 2028 lastig uitvoerbaar en noemt 2030 een realistischer moment.
Het kabinet hoeft het advies niet over te nemen. Staatssecretaris Eelco Eerenberg van Financiën werkt aan verbeteringen. Het kabinet heeft het advies afgelopen vrijdag in de ministerraad besproken. Eerenberg wil uiterlijk dinsdag een aangepast wetsvoorstel naar de Kamer sturen.
De Belastingdienst heeft het voorstel ook beoordeeld op uitvoerbaarheid. Uit die uitvoeringstoets blijkt volgens de Raad van State dat de zogenoemde novelle in ieder geval voor 2028 onuitvoerbaar is. Een novelle is een aanpassing van een grotere wet waarover het parlement nog moet stemmen.
Haast zet zorgvuldigheid onder druk
Het kabinet heeft de Tweede Kamer gevraagd het wetsvoorstel uiterlijk 12 november te behandelen. Daarna moet ook de Eerste Kamer zich er dit jaar nog over kunnen buigen. Als die planning niet wordt gehaald, komt invoering per 2028 sowieso in gevaar.
Volgens de Raad van State doet de grote spoed afbreuk aan de zorgvuldigheid van het wetgevingsproces. Daardoor kunnen de kwaliteit van de wet en de uitvoerbaarheid ervan onder druk komen te staan.
Het voorstel schrapt een vermogensaanwasbelasting en maakt plaats voor een vermogenswinstbelasting. Bij een aanwasbelasting betalen mensen belasting over waardestijgingen van hun vermogen, ook als die winst alleen op papier bestaat. Onder het nieuwe plan wordt belasting geheven over winst die daadwerkelijk is verzilverd.
Dekking van miljardenverlies nog niet rond
De overstap naar het nieuwe stelsel kost de staatskas de komende jaren miljarden aan inkomsten. Het kabinet wil dat verlies grotendeels opvangen met extra inkomsten uit box 2. Daarvoor wordt het belastingtarief voor ondernemers verlaagd, in de verwachting dat zij meer winst aan zichzelf uitkeren.
Dat kan op korte termijn meer belastinginkomsten opleveren. Op langere termijn vallen die inkomsten volgens de plannen echter weer weg. Uit documenten blijkt bovendien dat de financiering nog niet volledig is geregeld. Een rekening van bijna 8 miljard euro wordt doorgeschoven naar toekomstige kabinetten.
De Tweede Kamer heeft ook bezwaar tegen een voorstel om kleine spaarders en beleggers sneller belasting te laten betalen. Het kabinet heeft toegezegd deze week een aangepast dekkingsvoorstel naar de Kamer te sturen. Daarbij wordt mogelijk opnieuw gekeken naar een verdere verlaging van het box 2-tarief.
