In Saksen-Anhalt zijn zondagochtend de stemlokalen geopend. De rechts-radicale Alternative für Deutschland (AfD) staat in de peilingen ruim boven de 40 procent en kan daardoor mogelijk meer dan de helft van de zetels behalen. Dat zou de partij voor het eerst in staat stellen zelfstandig een deelstaatregering te vormen.
De uitslag hangt mede af van het aantal partijen dat de kiesdrempel van 5 procent haalt. De FDP lijkt daaronder te blijven. De SPD en de Groenen staan slechts iets boven de drempel, terwijl ook de populistische en Ruslandgezinde BSW rond die grens schommelt. Als meerdere partijen uit het parlement verdwijnen, kan de AfD met minder dan de helft van de stemmen toch een absolute zetelmeerderheid krijgen.
Afstand tot CDU blijft groot
De CDU, de partij van bondskanselier Friedrich Merz, staat in de peilingen op ruime afstand van de AfD. Bij eerdere verkiezingen in Oost-Duitsland wisten middenpartijen met strategische stemmen soms te voorkomen dat de AfD de grootste werd. In Saksen-Anhalt lijkt dat effect dit keer minder waarschijnlijk door het grote verschil tussen beide partijen.
De AfD geldt in de deelstaat volgens de veiligheidsdienst als extremistisch. De partij wil het asielrecht beperken en pleit voor zogenoemde remigratie. Ook wil ze stoppen met lhbti-voorlichting en met overheidsfinanciering van de publieke omroep, cultuur die zij als anti-Duits bestempelt en kerkelijke organisaties.
Alle middenpartijen sluiten samenwerking met de AfD uit. AfD-lijsttrekker Ulrich Siegmund zegt op zijn beurt alleen te willen regeren en geen coalitie te accepteren. Als de partij geen absolute meerderheid behaalt, moeten de overige partijen waarschijnlijk samen een regering vormen.
Dat leidt vooral binnen de CDU tot verdeeldheid. De partij wil ook niet samenwerken met Die Linke, maar die partij kan na de verkiezingen nodig zijn voor een meerderheid. Een deel van de CDU pleit daarom voor wisselende meerderheden, eventueel met steun van de AfD. Daarmee zou de zogenoemde Brandmauer tegen rechts-radicale samenwerking worden doorbroken.
De AfD heeft vooraf al twijfel gezaaid over de betrouwbaarheid van de verkiezingen. Siegmund sprak van meerdere gevallen van fraude, maar verwees daarbij naar één incident uit 2014. De partij roept aanhangers op toezicht te houden bij het tellen van de stemmen, samen met de Identitaire Beweging.
De stemlokalen sluiten om 18.00 uur. Kort daarna wordt een exitpoll verwacht. Als partijen rond de kiesdrempel eindigen, kan pas later duidelijk worden of de AfD een absolute meerderheid heeft behaald.
