Eind juni stonden 15.498 bedrijven en organisaties op de wachtlijst voor een stroomaansluiting. Dat zijn er ruim 300 meer dan eind 2025. In het eerste halfjaar konden ongeveer 1.700 wachtenden worden aangesloten, terwijl 600 bedrijven van de lijst verdwenen zonder aansluiting.
De overbelasting van het stroomnet zorgt ervoor dat bedrijven investeringen en verduurzaming uitstellen. Ook lopen projecten vertraging op of gaan ze niet door. De economische schade wordt eerder geraamd op 10 tot 35 miljard euro per jaar, al is de omvang daarvan moeilijk precies vast te stellen.
Toch zien de netbeheerders ook verbeteringen. In sommige regio’s neemt de wachtlijst al af. "Sterker nog, we zien in bepaalde regio’s al een eerste daling van de wachtlijst", zegt Hans-Peter Oskam, algemeen directeur van Netbeheer Nederland.
Flexibel omgaan met stroomgebruik
Steeds meer bedrijven sluiten een contract af waarmee zij niet altijd volledig gebruik kunnen maken van hun aansluiting. Zij spreken bijvoorbeeld af om op bepaalde momenten minder stroom te gebruiken. In ruil daarvoor krijgen ze korting op de nettarieven. De netbeheerder kan ook een dag vooraf aangeven dat er tijdens verwachte drukte tijdelijk minder ruimte beschikbaar is.
Inmiddels hebben bijna 400 bedrijven zo’n flexibel contract. Ook bijna 400 stroomproducenten, waaronder zonne- en windparken, hebben afspraken gemaakt om het net te ontlasten. In de eerste helft van 2026 werden bedrijven ongeveer even vaak daadwerkelijk beperkt als in heel 2025.
Een van de bedrijven met een flexibel contract is Afezo uit Amsterdam. Het familiebedrijf legt water- en rioolleidingen aan en stapt over op elektrische graafmachines en bedrijfsauto’s. Omdat er geen ruimte was voor een gewone aansluiting, koos het bedrijf voor een contract met Liander. De machines en voertuigen kunnen vooral ’s nachts worden opgeladen, wanneer het stroomnet minder zwaar wordt belast.
De wachtlijst voor bedrijven die stroom aan het net willen leveren, is afgenomen. Ook de aparte lijst voor de grootste gebruikers en producenten werd korter. Die daling komt deels doordat aanvragen zijn verwijderd die weinig kansrijk werden geacht.
De uitbreiding van het stroomnet blijft noodzakelijk. Vooral de bouw van midden- en hoogspanningsstations verloopt moeizaam. Het vinden van geschikte grond, verschillen in vergunningprocedures en een tekort aan personeel vertragen de aanleg. In Utrecht nemen de problemen bovendien nog toe. In delen van de provincie geldt al een aansluitstop en rond Amersfoort en Foodvalley gaat het net eveneens op slot. Maatregelen moeten het mogelijk maken om daar vanaf 2028 weer nieuwe aansluitingen te realiseren.
