Het ondernemersvertrouwen is de afgelopen maanden flink toegenomen, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. De stijging volgt op een forse terugval eerder dit jaar, toen de oorlog in Iran voor veel onzekerheid zorgde.
De gevolgen van het conflict bleken uiteindelijk minder zwaar dan ondernemers aanvankelijk verwachtten. Toch ligt het vertrouwen nog altijd duidelijk onder het niveau van vóór de oorlog in Iran.
CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen ziet de recente stijging vooral als herstel na de eerdere terugval. "Die stijging die lijkt positief, maar het volgt in feite op een hele grote daling van het vertrouwen die toch wel inzette toen de Verenigde Staten en Israël samen Iran gingen bombarderen."
ICT meest optimistisch
In bijna alle bedrijfstakken nam het vertrouwen toe. De uitzondering is de handel en reparatie van auto's, waar ondernemers juist negatiever zijn geworden. Dat gebeurt ondanks een stijging van de autoverkopen dit jaar, vooral van volledig en deels elektrische modellen.
De verkoop van auto's met een benzine- of dieselmotor nam wel af. Van Mulligen denkt dat dit mee kan wegen voor de stemming onder autobedrijven: "Een groot deel van die autohandel richt zich nog steeds natuurlijk op klassieke auto's met een verbrandingsmotor." Daardoor kunnen dealers die vooral zulke auto's verkopen het vertrouwen in de branche drukken.
Ondernemers in de ICT zijn het meest positief van alle onderzochte sectoren. De opkomst van kunstmatige intelligentie biedt deze bedrijfstak mogelijk nieuwe kansen. "Dat geeft deze bedrijfstak bij uitstek heel veel kansen", zegt Van Mulligen.
Bedrijven zoeken naar ruimte om te reageren
Vier op de vijf ondervraagde ondernemers zeggen in het afgelopen jaar meer economische onzekerheid te hebben ervaren. Geopolitieke spanningen worden het vaakst genoemd, waaronder de oorlog in Iran en de importheffingen van de Amerikaanse president Trump. Ook personeelstekorten en regels van de overheid dragen bij aan de zorgen.
Veel bedrijven passen hun werkwijze aan om beter met schommelingen om te gaan. Zij sluiten bijvoorbeeld kortere inkoopcontracten, zodat zij minder lang vastzitten aan afspraken als omstandigheden veranderen. Daarnaast houden ondernemers vaker extra financiële reserves aan.
Dat laatste kan betekenen dat bedrijven minder geld investeren. Een vergelijkbare snelle opleving van het ondernemersvertrouwen was eerder zichtbaar na de coronapandemie, eveneens na een periode van sterke daling.
