De Nederlandse economie is afgelopen zomer relatief zwaar getroffen door uitzonderlijke hitte en droogte. Kredietverzekeraar Allianz Trade schat het economische verlies op 9,2 miljard euro. Alleen Italië, Duitsland, Frankrijk en België liepen volgens dezelfde berekening meer schade op.
Het grootste deel van het verlies ontstond door een lagere productiviteit. Bij hoge temperaturen kunnen mensen minder lang en minder effectief werken. Daardoor lopen bijvoorbeeld de bouw en landbouw vertraging op. Er wordt minder gebouwd en landbouwproducten worden per gewerkt uur minder snel geteeld.
Lage waterstand hinderde transport
De lage waterstand van de Rijn vergrootte de problemen voor Nederlandse bedrijven. De rivier is een belangrijke route voor goederenvervoer naar het Duitse Ruhrgebied. Door de beperkte diepgang konden schepen minder meenemen of niet varen. Extra vervoer over de weg bood onvoldoende compensatie, omdat vrachtwagens langer onderweg zijn en diesel duurder is geworden. Een deel van de transporten ging helemaal niet door.
Volgens Johan Geeroms van Allianz Trade is het opvallend dat Nederland, ondanks zijn noordelijke ligging, zo hard werd geraakt. Hij wijst op een gebrekkige voorbereiding op klimaatverandering. Zuid-Europese landen houden volgens hem al langer rekening met extreme hitte, onder meer met betere irrigatie en langere onderbrekingen tijdens het heetste deel van de dag.
De uitkomst wijkt daarmee af van een eerdere verwachting dat de Nederlandse landbouw juist voordeel zou kunnen hebben ten opzichte van warmere landen. In die landen zouden hogere temperaturen en toenemende droogte de productie sterker onder druk zetten. Deze zomer waren er in Nederland echter drie hittegolven, in combinatie met uitzonderlijke droogte.
Allianz Trade en andere verzekeraars en investeerders roepen bedrijven al langer op meer te investeren in klimaatadaptatie. Daarbij gaat het niet alleen om landbouw en buitenwerk, maar ook om fabrieken die onvoldoende tegen hitte zijn geïsoleerd.
Geeroms vindt bovendien dat Nederland op het gebied van regelgeving achterloopt. Rustpauzes en flexibele werktijden kunnen volgens hem helpen om werknemers tijdens hete periodes productief en gezond te houden. Ook aanpassingen aan gebouwen, werkplekken en logistieke infrastructuur zijn nodig om economische schade door extreem weer te beperken.
