EU werkt aan regels voor groeiende klimaatschade

De Europese Commissie wil vastleggen wie verantwoordelijk is na klimaatrampen en met welke risico’s overheden rekening moeten houden bij nieuwe bouwprojecten. Eurocommissaris Wopke Hoekstra waarschuwt dat een groot deel van de klimaatschade niet goed verzekerd is.

Eurocommissaris Wopke Hoekstra tijdens een bijeenkomst over Europese klimaatplannen
Eurocommissaris Wopke Hoekstra tijdens een bijeenkomst over Europese klimaatplannen · Beeld: Netgebeurd (AI-illustratie)

De Europese Commissie komt met een voorstel voor wetgeving die landen beter moet voorbereiden op klimaatschade. Eurocommissaris voor Klimaat Wopke Hoekstra wil onder meer wettelijk vastleggen wie verantwoordelijk is na grote natuurrampen en welke klimaatscenario’s overheden moeten meenemen bij de bouw van woningen, bruggen en andere infrastructuur.

Hoekstra noemt het plan een historisch pakket. Aanleiding is de toenemende schade door extreem weer. Volgens de Europese Commissie was de afgelopen zomer de heetste ooit. Door hittegolven overleden ruim 35.000 mensen meer dan in een normale zomer. De totale economische schade, inclusief indirecte gevolgen, wordt geraamd op 113 miljard euro.

Na rampen ontstaat nu geregeld discussie over de vraag wie voor de schade moet opdraaien. Dat gebeurde bijvoorbeeld na de overstromingen in Valencia in 2024. “Voortaan moet wettelijk geregeld zijn wie verantwoordelijk is voor wat”, zegt Hoekstra.

Meer aandacht voor verzekeringen

De Commissie wil ook dat meer mensen en bedrijven zich verzekeren tegen klimaatschade. Volgens Hoekstra is bij driekwart van de schade de verzekering niet op orde. De Commissie gaat hierover overleggen met verzekeraars, herverzekeraars en klimaatexperts.

Hoekstra wijst op de Verenigde Staten, waar woningen in sommige gebieden niet meer te verzekeren zijn. Daardoor kunnen huiseigenaren daar soms ook geen hypotheek krijgen. “Niet elk risico in het leven is te verzekeren”, zegt hij. Volgens de Eurocommissaris moet wel worden gezorgd dat mensen zich verzekeren tegen risico’s waar dat redelijkerwijs mogelijk is.

In Nederland keerde Centraal Beheer tussen 2016 en 2025 bijna 60 procent uit van ruim 207.000 claims voor woningschade door extreem weer. Daarmee was 180,3 miljoen euro gemoeid. Het aantal claims voor schade door hevige regen lag per verzekerde woning in de afgelopen vijf jaar ongeveer 14 procent hoger dan in de vijf jaar daarvoor.

Hoekstra zegt dat Nederland, waar veel nieuwe woningen in laaggelegen gebieden worden gebouwd, de risico’s beter moet meewegen. “Je moet anders bouwen, of in sommige gevallen niet bouwen”, zegt hij. De Europese Commissie wil daarnaast een digitaal hulpmiddel maken waarmee inwoners kunnen zien voor welke klimaatrisico’s hun regio kwetsbaar is.

Volgens de Commissie is jaarlijks 70 miljard euro nodig om Europa weerbaarder te maken tegen klimaatverandering. De schade die met die investeringen wordt voorkomen, zou twee tot tien keer hoger kunnen zijn.

Lees ook