Rusland heeft het nucleaire commandosysteem Perimeter gemoderniseerd en opnieuw volledig in gebruik genomen. Het systeem moet ervoor zorgen dat het land een nucleaire vergeldingsaanval kan uitvoeren als de president, de militaire top en de reguliere communicatie zijn uitgeschakeld.
Perimeter werd tijdens de Koude Oorlog ontwikkeld als back-upsysteem voor de Russische nucleaire strijdkrachten. In het Westen staat het bekend als Dead Hand. Het complex ligt diep onder de grond bij Kosvinski Kamen in het Oeralgebergte.
Uit gelekte documenten blijkt dat de infrastructuur de afgelopen jaren aanzienlijk is versterkt. Het gaat onder meer om ondergrondse ruimtes, tunnels, communicatiecentra en voorzieningen die het personeel in het complex in leven moeten houden. De aanpassingen zijn ook bedoeld om het systeem beter te beschermen tegen moderne Amerikaanse bunkerbuster-munitie, die doelen diep onder de grond kan raken.
Moskou geeft geen duidelijkheid
Het Russische ministerie van Defensie heeft het bestaan en de huidige status van Perimeter niet officieel bevestigd of ontkend. Volgens Maxim Starchak, een Russische expert op het gebied van kernwapenonderhandelingen aan Queen’s University in Canada, is de modernisering geen onverwachte ontwikkeling.
Starchak wijst erop dat president Vladimir Poetin al sinds het begin van zijn presidentschap in 2000 spreekt over de vernieuwing van de Russische kernwapens. In 2005 ondertekende Poetin volgens hem al een decreet over de ontwikkeling van een nieuw commandocentrum voor Perimeter.
De basisfunctie van het systeem is volgens de expert niet veranderd. Perimeter is bedoeld om een vergeldingsaanval mogelijk te maken en heeft daarmee vooral een afschrikkende functie. De modernisering zou volgens Starchak ook hebben plaatsgevonden als de betrekkingen tussen Rusland en de NAVO minder gespannen waren geweest.
Zorgen over Europese veiligheid
Rusland heeft sinds de invasie van Oekraïne in 2022 vaker gedreigd met de inzet van kernwapens tegen westerse landen. Starchak verwacht dat Europese landen de Russische nucleaire dreiging na de oorlog mogelijk sterker zullen voelen.
Daarbij noemt hij ook de opbouw van een voorraad Oresjnik-raketten. Russische militaire eenheden in het westen van het land zouden die wapens na de oorlog in gebruik kunnen nemen. Volgens Starchak vormt dat voor Europa een ernstiger nieuwe bedreiging dan de Russische uitingen van de afgelopen jaren, inclusief de modernisering van Perimeter.
