Minstens dertig kinderen, onder wie voornamelijk Britten, zijn vermoedelijk verwekt met de verkeerde sperma- of eiceldonoren. De behandelingen vonden plaats bij meerdere vruchtbaarheidsklinieken in Noord-Cyprus. In alle onderzochte gevallen kregen ouders niet de donor die zij vooraf hadden geselecteerd.
Het Turkse deel van Cyprus valt buiten de wetgeving van de Europese Unie en wordt internationaal alleen door Turkije erkend. De klinieken worden er beperkt gecontroleerd. Toch trekken ze veel patiënten met lagere prijzen, beloofde hoge slagingspercentages en een ruime keuze aan donoren.
DNA-tests leiden tot vragen
Een groot deel van de gevallen draait om het Dogus IVF Centre. Zeker vijftien van de dertig kinderen zijn na een behandeling in deze kliniek geboren. Hun ouders hadden donoren uitgekozen op eigenschappen zoals gezondheid, uiterlijk, opleiding, hobby's en karakter, maar die keuzes zijn vermoedelijk niet gevolgd.
Elf kinderen hebben inmiddels een DNA-test gedaan. Daaruit bleek dat zij genetische voorouders uit Turkije of omliggende landen hebben. De meeste ouders was juist verteld dat zij sperma of eicellen van gescreende, gezonde donoren uit West-Europa zouden krijgen. Bij sommige ouders ontstond al kort na de geboorte argwaan door de uiterlijke kenmerken van hun kinderen.
Een van hen is Rachel, die een Deense spermadonor had gekozen via Cryos International. In het profiel van die donor stond dat kinderen later, vanaf hun achttiende, zijn identiteit zouden mogen achterhalen. De kliniek zei dat zij het sperma van deze donor kon regelen, waarna Rachel naar Noord-Cyprus reisde voor de behandeling.
Na haar zwangerschap kreeg Rachel geen toegang tot de medische dossiers waarin zou moeten staan welk sperma was gebruikt. Ook de uiterlijke kenmerken van haar zoon Jonah riepen vragen op. Een DNA-test wees uit dat de inmiddels 13-jarige jongen Turkse en Zuid-Europese voorouders heeft.
"Het is ronduit schandalig", zei Rachel. Later zei ze dat Jonah nieuwsgierig was naar zijn afkomst, maar dat de gang van zaken niet acceptabel is. Aanvankelijk dacht ze dat het om een eenmalige fout ging. Inmiddels blijkt dat meer ouders mogelijk met hetzelfde probleem te maken hebben.
Onderzoek naar klinieken
De families willen weten wie de daadwerkelijke donoren zijn en welke medische achtergrond zij hebben. Medewerkers van de kliniek hebben daarover vooralsnog geen duidelijkheid gegeven.
Het Britse ministerie van Volksgezondheid heeft aangekondigd de praktijken te onderzoeken. Ook is bekend geworden dat Cryos International het Dogus IVF Centre al ruim tien jaar op een zwarte lijst heeft staan.
