Het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag heeft Mahamat Said Abdel Kani veroordeeld voor vier misdaden tegen de menselijkheid. De 56-jarige oud-commandant van de rebellengroep Seleka was betrokken bij de opsluiting, vervolging en marteling van tegenstanders in de hoofdstad Bangui. Het hof bepaalt zijn straf tijdens een volgende zitting.
Said gaf in 2013 leiding aan het Office Central de Répression du Banditisme, een omstreden politie-eenheid met een eigen gevangenis. Het ICC onderzocht tien aanklachten over de periode van 12 april tot en met 30 augustus van dat jaar. Vier daarvan achtte de rechtbank bewezen, waaronder foltering. De zes overige feiten vonden plaats nadat Said de leiding over de eenheid had verlaten.
Martelingen in Bangui
Rechters beschreven tijdens de uitspraak verschillende martelmethoden die onder Saids leiding zouden zijn gebruikt. Gevangenen werden onder meer vastgebonden met hun ledematen op hun rug. Ook zaten zij opgesloten in een kleine ruimte onder Saids kantoor, die bekendstond als ‘het gat’. Volgens de rechter was daar nauwelijks lucht en lagen er afval, uitwerpselen en urine op de vloer.
Said ontkent dat hij betrokken was bij de misdrijven. De Centraal-Afrikaanse Republiek leverde hem in 2024 uit aan het Strafhof. Hij is de eerste voormalige Seleka-commandant die voor het ICC terechtstond.
Veertiende veroordeling
De uitspraak volgt op kritiek op het Strafhof. De Amerikaanse president Donald Trump riep dinsdag tijdens een toespraak bij de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties op tot een boycot van het hof. Hij noemde het ICC ‘kwaadaardig’ en ‘losgeslagen’ en beschuldigde de instelling ervan zich vooral op Amerikanen te richten.
Met de veroordeling komt het aantal mensen dat sinds de oprichting van het ICC in 2002 is veroordeeld op veertien. Tot nu toe waren al die veroordeelden afkomstig uit Afrika. Het hof sprak eerder twee leden van een christelijke rebellencoalitie uit de Centraal-Afrikaanse Republiek schuldig aan misdrijven uit dezelfde burgeroorlog.
De machtsgreep van Seleka in maart 2013 vormde het begin van een langdurige en gewelddadige periode. De daaropvolgende gevechten tussen Seleka en christelijke rebellengroepen kostten honderden burgers het leven en dreven naar schatting meer dan een miljoen mensen op de vlucht. Met hulp van een VN-vredesmacht, Rwandese militairen en Russische huurlingen houdt de regering de situatie inmiddels gedeeltelijk onder controle.
