Studenten van de opleiding interdisciplinaire sociale wetenschap aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) mogen tijdens colleges geen laptops, telefoons en tablets gebruiken. De maatregel geldt sinds dit academiejaar en is bedoeld om studenten beter bij het onderwijs te betrekken.
Universitair hoofddocent Cyrilein Evertsen zegt dat 60 tot 80 procent van de studenten tijdens colleges digitale apparatuur gebruikt voor andere zaken dan het onderwijs. Het gaat bijvoorbeeld om online winkelen of het delen van berichten via Instagram. Daardoor zouden studenten volgens haar minder aandacht hebben voor het college en de lesstof.
Studenten mogen wel aantekeningen op papier maken. Opleidingsdirecteur Michaela Hordijk zegt dat wetenschappelijke onderzoeken verschillend oordelen over de voordelen daarvan. Sommige studies wijzen erop dat informatie beter wordt onthouden wanneer die met de hand wordt opgeschreven, terwijl andere onderzoeken dat verband minder duidelijk vinden.
Verschillende reacties onder studenten
De reacties onder studenten lopen uiteen. Een student die een college zonder laptop of telefoon volgde, zei na afloop: "Het werkt wel voor mij." Een andere student vindt dat studenten zelf moeten kunnen bepalen hoe zij zich op een tentamen voorbereiden. "De verantwoordelijkheid om het tentamen voor te bereiden ligt bij ons", zei die student. "Ik vind dat wij binnen die voorbereiding een bepaalde keuzevrijheid moeten hebben hoe wij dit willen doen."
Emeritus hoogleraar onderwijspsychologie Paul Kirschner steunt het uitgangspunt van de maatregel. Volgens hem zorgt schrijven ervoor dat studenten de informatie moeten samenvatten en in eigen woorden formuleren. Bij typen kunnen zij de woorden van een docent vrijwel letterlijk overnemen, zonder de inhoud actief te verwerken.
Kirschner gebruikte tijdens zijn colleges aan de Universiteit Utrecht eerder een vergelijkbare regel. Hij omschreef elektronische apparaten daarbij als een "weapon of mass distraction". Studenten die hun apparatuur toch gebruikten, konden het college worden uitgestuurd. Aanwezigheid was niet verplicht.
Volgens Kirschner leidt afleiding bovendien niet alleen tot slechtere prestaties van de student die een bericht of e-mail bekijkt. Ook studenten in de directe omgeving kunnen daardoor worden afgeleid en slechter presteren. De UvA-opleiding wil met het verbod voorkomen dat digitale apparaten de aandacht tijdens colleges verstoren.
