De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft de afgelopen jaren meerdere boetes opgelegd aan media die volgens de toezichthouder reclame maakten voor receptplichtige afslankmiddelen. Het gaat onder meer om artikelen over Ozempic en Wegovy, geneesmiddelen die niet zonder recept mogen worden verstrekt.
De Volkskrant, NRC, AD en De Telegraaf hebben bevestigd dat zij een boete hebben gekregen. De IGJ wil niet zeggen welke afzonderlijke media zijn bestraft. Wel staat vast dat DPG een boete van 51.000 euro kreeg voor artikelen in de Volkskrant en het AD. Ook Mediahuis, de uitgever van NRC en De Telegraaf, kreeg volgens de kranten een sanctie. De hoogte daarvan is niet bekendgemaakt.
Verbod op publieksreclame
De Geneesmiddelenwet verbiedt reclame voor medicijnen waarvoor een recept nodig is. De IGJ vindt dat sommige artikelen over de afslankmiddelen onvoldoende neutraal waren en daardoor als publieksreclame konden worden aangemerkt.
De Volkskrant kreeg de boete voor een nieuwsartikel over een onderzoek in het wetenschappelijke tijdschrift Nature. Daarin werden mogelijke gezondheidsvoordelen van middelen zoals Ozempic beschreven. Het artikel bevatte ook informatie over de bijwerkingen.
DPG kreeg eerder al een boete van 48.450 euro voor artikelen in tijdschrift Flair en de regionale krant Stentor over Ozempic en Wegovy. De IGJ maakt momenteel niet openbaar wanneer een boete aan een medium wordt opgelegd. De toezichthouder wil dat in de toekomst wel gaan doen.
De Nederlandse Vereniging voor Journalisten (NVJ) wil met de IGJ in gesprek over de kwestie. De vereniging doet dat samen met het Genootschap van Hoofdredacteuren, het Persvrijheidsfonds en brancheorganisatie NDP.
NVJ-secretaris Thomas Bruning zegt dat de zorgen binnen de mediasector breed worden gedeeld. "Het is een alarmerende ontwikkeling die kan zorgen voor een 'chilling effect' in het werk van journalisten, die echt als belangrijkste doel hebben om het publiek goed te informeren." Volgens Bruning kunnen journalisten door de hoge boetes terughoudender worden met berichtgeving over geneesmiddelen.
Hoofdredacteur Pieter Klok van de Volkskrant noemt de boete uitzonderlijk. "Het is ongekend en onbegrijpelijk", zegt hij. De betrokken media en journalistieke organisaties willen met de inspectie duidelijkheid krijgen over de grens tussen nieuwsberichtgeving en verboden reclame.
