Nederland heeft officieel te maken met een watertekort. Via de rivieren stroomt te weinig water het land binnen en ook de regenval blijft achter. Daarom zijn er afspraken over de vraag welke belangen voorrang krijgen als er niet genoeg water beschikbaar is.
Rangorde bij schaarste
Die afspraken zijn vastgelegd in de verdringingsreeks. De reeks geeft aan welke functies bij een watertekort als eerste worden bediend. Het gaat daarmee om een volgorde voor de verdeling van het beschikbare water.
De hoogste prioriteit ligt bij het voorkomen van acute risico's voor de veiligheid en bij het tegengaan van onherstelbare schade. Drinkwatervoorziening en energievoorziening vallen niet in diezelfde hoogste categorie. Zij staan in een afzonderlijke tweede categorie.
Dat onderscheid is belangrijk. Veiligheid en het voorkomen van onherstelbare schade vormen de eerste prioriteit. Daarna volgen drinkwater en energie. De verdringingsreeks maakt zo duidelijk welke belangen na elkaar worden afgewogen wanneer de hoeveelheid beschikbaar water niet toereikend is.
Geen automatische afsluiting
De rangorde betekent niet dat gebruikers in een lagere categorie meteen geen water meer krijgen. De reeks wordt toegepast wanneer het beschikbare water niet genoeg is voor alle behoeften. De gevolgen hangen daardoor af van de ernst van het tekort en van de hoeveelheid water die op dat moment beschikbaar is.
Ook zegt de verdringingsreeks niet dat iedere situatie in het hele land hetzelfde verloopt. De verdeling van water vraagt om keuzes die aansluiten op de omstandigheden. Daarbij is vooral van belang hoeveel water via de rivieren binnenkomt en hoeveel regen er valt.
De afspraken zijn bedoeld om in een periode van schaarste houvast te bieden. Ze geven aan welke belangen bij de verdeling voorrang hebben en welke belangen later aan de beurt komen. Zo wordt voorkomen dat bij een watertekort telkens opnieuw moet worden bepaald welke functies het belangrijkst zijn.
Nederland heeft de verdringingsreeks nodig omdat de beschikbaarheid van water kan verschillen. Als rivieraanvoer en regenval samen onvoldoende zijn, biedt de reeks een vast uitgangspunt voor de verdeling van het water.
