Artsen van kennisplatform Hitte & Psyche vragen om uitbreiding van het Nationaal Hitteplan. Daarin wordt nu gewezen op jonge kinderen, ouderen en mensen met een chronische ziekte. Volgens de artsen hoort ook de groep met een ernstige psychiatrische aandoening expliciet tot de risicogroepen.
Tijdens warme periodes signaleren psychiaters meer agressie, verwardheid en opnames op crisisdiensten van de geestelijke gezondheidszorg. Ruth van Gelder, arts bij GGZ inGeest en de Spoedeisende Psychiatrie in Amsterdam, richtte in oktober 2024 samen met collega’s een adviesgroep op. Die groep wil zorgverleners praktische informatie geven om patiënten tegen extreme hitte te beschermen.
Sneller ontregeld
Mensen met psychische kwetsbaarheden kunnen door hitte sneller ontregeld raken. Ook zijn zij volgens Van Gelder soms vaker buiten en gebruiken zij meer alcohol of drugs. Medicijnen kunnen het risico vergroten wanneer ze ervoor zorgen dat iemand minder goed kan zweten.
Bij sommige mensen met schizofrenie werkt bovendien het waarnemen van lichaamstemperatuur minder goed. Zij merken daardoor minder snel dat hun lichaam oververhit raakt. Als zij vervolgens te weinig drinken of zich niet tijdig afkoelen, kunnen verwardheid en lichamelijke problemen ontstaan.
Sociale isolatie maakt de situatie extra lastig. Mensen krijgen dan niet altijd mee dat er een hittegolf aankomt of hebben niemand die controleert hoe het met hen gaat. Ook wonen zij volgens de artsen relatief vaak in slecht geïsoleerde huizen, zonder airconditioning of ventilator.
Van Gelder adviseert hulpverleners om samen met patiënten vooraf te bekijken hoe zij hun woning en dagelijkse routine koel kunnen houden. Ook kan een extra contactmoment tijdens een hittegolf helpen. Zorgverleners zouden daarnaast vóór een warme periode moeten nagaan welke patiënten extra kwetsbaar zijn.
Druk op de ggz
De behoefte aan een gerichte aanpak groeit doordat klimaatverandering naar verwachting vaker voor extreme warmte zorgt. Tegelijkertijd kampt de ggz al met toenemende personeelstekorten. Volgens Van Gelder kan die combinatie de druk op crisisdiensten verder opvoeren.
Ook omstanders kunnen helpen. Wie een verward persoon tegenkomt, kan een gesprek aangaan of water aanbieden. Bij ernstige zorgen kunnen mensen contact opnemen met de huisartsenpost of 112.
