Het kabinet past de stikstofaanpak aan na druk van boerenorganisaties. De geplande zones van 500 en 1000 meter rond grote natuurgebieden verdwijnen voorlopig. In die gebieden zouden boeren minder stikstof mogen uitstoten dan elders.
Provincies krijgen voortaan meer vrijheid om de wettelijke doelen te halen. Zij mogen zelf bepalen welke maatregelen nodig zijn om de stikstofuitstoot met minstens 42 procent te verminderen. De maatregelen moeten wel in wet- en regelgeving worden vastgelegd, zodat ze juridisch standhouden.
De provincies krijgen daarvoor tot 1 september 2028 de tijd. Dat is een half jaar later dan in de eerdere plannen van landbouwminister Jaimi van Essen van D66. Als provincies er niet in slagen om zelf een uitvoerbaar plan te maken, komt er alsnog een landelijke aanpak.
Eerder soepelere vergunningverlening
Een andere wijziging is de vervroegde invoering van een nieuwe rekenkundige ondergrens. Die norm gaat op 1 juli 2027 in, een half jaar eerder dan aanvankelijk gepland. Daardoor moeten boeren en andere ondernemers makkelijker een vergunning kunnen krijgen voor activiteiten die stikstof uitstoten.
De invoering van de zogenoemde koeiennorm wordt tijdelijk uitgesteld. Die norm zou het aantal koeien beperken tot maximaal 2,6 per hectare. De wettelijke stikstofdoelen blijven overeind, maar boeren krijgen drie maanden extra om die doelen op een andere manier te bereiken. Als dat niet lukt, blijft de koeiennorm gelden zoals eerder voorzien.
Ook voor de zogenoemde PAS-melders komt een concreet legalisatieplan. Het gaat om ongeveer 2500 bedrijven die door een eerdere regeling buiten hun schuld zonder geldige natuurvergunning zijn komen te zitten. Het kabinet wil deze bedrijven vóór 1 juli 2027 legaliseren, maar de precieze uitwerking moet nog worden vastgesteld.
De wijzigingen betekenen dat de vaste afstandszones voorlopig niet worden ingevoerd. Tegelijkertijd blijft de verplichting bestaan om de stikstofuitstoot terug te dringen en de wettelijke doelen vast te leggen.
