Nederland brengt 50 kiloton diesel en 45 kiloton benzine uit zijn strategische voorraad op de markt. Samen gaat het om ongeveer 753.000 vaten. De verkoop maakt deel uit van een eerder afgesproken bijdrage en is niet versneld om de Amerikaanse president Donald Trump tegemoet te komen.
Minister Stientje van Veldhoven van Economische Zaken zei vrijdag na de ministerraad dat Nederland op schema ligt. De vrijgave was al voor de zomer gepland. Het moment waarop het ministerie de verkoop bekendmaakte, valt wel samen met de druk die Trump in de Verenigde Staten uitoefent om de dieselprijs te verlagen.
Deel van internationale afspraak
Na het uitbreken van de Iranoorlog zegde Nederland toe in totaal 5,4 miljoen vaten olie en olieproducten vrij te geven. Met de nieuwste verkoop is 4,7 miljoen vaten uit de Nederlandse voorraad verkocht. Dat komt neer op ongeveer 87 procent van de toegezegde hoeveelheid.
Trump vindt dat Europese landen te veel diesel in voorraad houden. Hij zou hebben aangedrongen op een snelle vrijgave van strategische reserves. Tegelijkertijd wordt in de Verenigde Staten gepleit voor een verbod op de export van diesel naar Europa. Zo’n verbod zou de Amerikaanse markt kunnen bevoorraden, maar kan de beschikbaarheid en prijzen in Europa en Azië onder druk zetten.
De Europese landen trekken volgens Van Veldhoven gezamenlijk op. Ze erkende dat enkele lidstaten achterlopen met hun vrijgave. „Wellicht is het een signaal dat hen vraagt ook die beloofde vaten vrij te geven”, zei de minister.
Verkoop gaat stapsgewijs
De brandstof ligt opgeslagen in grote tanks, vooral in Noord-Duitsland. Daar bevindt zich 55 procent van de Nederlandse voorraad. Nog eens 14 procent ligt in Rotterdam en 13 procent in de Eemshaven.
De verkoop leidt niet meteen tot extra brandstof bij tankstations. Cova, de organisatie die de strategische olievoorraad beheert, zet een tender uit. Kopers krijgen een week de tijd om te reageren. De nieuwste partij gaat donderdag naar de hoogste bieder, waarna de koper een contract en bankgarantie moet regelen voordat de brandstof kan worden opgehaald.
Cova-manager Bob Ent verwacht geen blijvend sterke daling van de dieselprijs. Het effect op de prijs is volgens hem kortstondig, omdat handelaren de brandstof kunnen doorverkopen op plaatsen waar de opbrengst het hoogst is. De eerdere vrijgave van eind augustus werd pas deze week door kopers opgehaald.
Het Internationaal Energieagentschap verlangt van aangesloten landen een strategische voorraad ter grootte van 90 dagen import of 61 dagen binnenlands verbruik. Nederland had voor de Iranoorlog 4100 kiloton ruwe olie in voorraad. Daarvan is inmiddels ongeveer 200 kiloton verdwenen. Een eventuele nieuwe vrijgave moet de minister beslissen, ook als het IEA daarom vraagt.
