Nieuwe Amerikaanse aanval op Iran wakkert vrees voor escalatie aan

De Verenigde Staten hebben na een maand opnieuw een aanval uitgevoerd op Iran. Iran reageerde met raketten op een Amerikaanse basis in Jordanië, waardoor de spanningen rond de Straat van Hormuz verder oplopen.

Mensen kijken uit over de Straat van Hormuz, waar de scheepvaart door oplopende spanningen is beperkt
Mensen kijken uit over de Straat van Hormuz, waar de scheepvaart door oplopende spanningen is beperkt · Beeld: Netgebeurd (AI-illustratie)

De Verenigde Staten hebben zondag twee raketlanceerinstallaties op het Iraanse eiland Larak aangevallen. Volgens het Amerikaanse commandocentrum CENTCOM werden de installaties gebruikt om drones te lanceren. Bij de aanval zijn volgens een Iraans persbureau zeker twee mensen omgekomen.

Iran sloeg terug met raketten op een Amerikaanse basis in Jordanië. Daarbij vielen geen slachtoffers en ontstond geen grote schade. De Verenigde Arabische Emiraten meldden daarnaast dat een Iraanse drone boven hun territoriale wateren was waargenomen.

De aanvallen maken een einde aan een periode van relatieve rust in de Golfregio. De Verenigde Staten en Iran hadden ongeveer een maand geen directe aanvallen op elkaar uitgevoerd. Wel bleef de scheepvaart door de Straat van Hormuz beperkt en vonden daar incidenten plaats.

Spanningen rond Straat van Hormuz

De Iraanse president Masoud Pezeshkian zei dat zijn land geen oorlog zoekt, maar agressie vastberaden zal beantwoorden. Buitenlandminister Abbas Araghchi zei dat een akkoord nog steeds mogelijk is. Volgens hem moet een nieuwe dialoog zich richten op het heropenen van de Straat van Hormuz.

In de praktijk varen daar dagelijks ongeveer vijf schepen doorheen. In de weken daarvoor waren dat er ongeveer vijftien per dag. Voor de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran op 28 februari passeerden dagelijks bijna 140 schepen. Ongeveer vierhonderd schepen wachten nog in de Perzische Golf en de olieprijs is opnieuw gestegen.

De Amerikaanse president Donald Trump deelde beelden die met kunstmatige intelligentie zijn gemaakt en waarop het eiland Kharg wordt vernietigd. Dat eiland is belangrijk voor de Iraanse olie-export. De leiding van een Iraans staatsoliebedrijf noemde de situatie op Kharg rustig en de beelden lachwekkend.

Het diplomatieke proces tussen Washington en Teheran ligt stil. Een tijdelijk akkoord van zestig dagen, dat in juni werd gesloten, is afgelopen zonder dat een definitief vredesakkoord werd bereikt. Tijdens die periode bleven beide landen elkaar aanvallen.

Iran staat daarnaast onder zware economische druk. Het Internationaal Monetair Fonds verwacht dat de economie dit jaar met meer dan 5 procent krimpt, terwijl de inflatie de 70 procent nadert. De munt is sterk in waarde gedaald en inwoners kampen met hogere prijzen, tekorten aan brandstof en elektriciteit en een gebrek aan sommige medicijnen.

Lees ook