Een jaar na de invoering van het zogenoemde ‘One in, One out’-programma blijven migranten aan de Franse noordkust proberen het Verenigd Koninkrijk te bereiken. Het aantal mensen dat de oversteek waagt is lager dan vorig jaar, maar duizenden migranten nemen nog steeds grote risico’s op zee.
De migranten vertrekken niet alleen vanuit de omgeving van Calais. Door de toegenomen aanwezigheid van politie en veiligheidsdiensten langs de kust wijken mensensmokkelaars en migranten vaker uit naar andere vertrekplaatsen. Zo vertrokken deze week 230 mensen vanuit Berck-sur-Mer, ongeveer 80 kilometer ten zuiden van Calais. Dat was een record voor een rubberboot.
Verspreid langs de kust
Volgens Eric Mouillard, vrijwilliger bij hulporganisatie Osmose62, zijn boten door de langere routes vaak overvol. “Soms loopt dat verschrikkelijk af. Dan worden mensen in de boot platgedrukt waardoor ze stikken”, zegt hij. Mouillard rijdt drie keer per week langs de kust met water, eten en droge kleding voor mensen die zijn tegengehouden of in problemen zijn geraakt.
Migranten wonen niet meer in één groot kamp, zoals vroeger in de ‘jungle’ van Calais. Ze verblijven verspreid in bossen bij Duinkerke en Grande-Synthe, bij rotondes en stations, en onder bruggen in verschillende kustplaatsen. Om de paar dagen worden hun tenten door ordetroepen weggehaald.
Yaseen, die uit Sudan is gevlucht, zegt dat hij door de politie steeds zijn verblijfplaats kwijtraakt. Hij wil naar het Verenigd Koninkrijk, waar familie woont en hij werk hoopt te vinden. Het programma waarbij migranten worden teruggestuurd in ruil voor legale toelating van anderen houdt hem niet tegen. “Ik wil niet in Frankrijk blijven”, zegt hij.
De kust rond Calais is de afgelopen jaren voorzien van prikkeldraad, hoge muren en grote rotsblokken om migranten tegen te houden. Volgens Jade Lamalchi van Auberge des Migrants hebben die maatregelen weinig effect. “Mensen willen niet hun leven op het spel zetten, maar ze hebben het gevoel dat ze niet anders kunnen”, zegt ze.
Ook kinderen wachten
Ongeveer driekwart van de mensen die aankomen is man. Volgens cijfers van de Britse overheid is 13 procent kind. Zij gaan niet naar school en wachten vaak lange tijd op een nieuwe kans om te vertrekken. Organisaties zoals Project Play organiseren daarom spelletjes en activiteiten.
Ook het Nederlandse theatergezelschap Changing Stories reist vanuit Arnhem naar Calais. De groep treedt op voor kinderen in opvanglocaties en laat hen tekeningen maken op witte kostuums. Artistiek leider Lotte Wandel zegt dat kinderen recht hebben op spel en creativiteit, juist onder omstandigheden waarin zij zich opgejaagd en onveilig voelen.
