Litouwen en Polen maken plannen voor massale evacuaties als er oorlog uitbreekt met Rusland. In dat scenario houden de landen rekening met de komst van ongeveer een miljoen vluchtelingen uit de Baltische landen via de Suwalki-corridor, de smalle landverbinding tussen Polen en Litouwen.
De corridor geldt als een kwetsbaar punt binnen het NAVO-grondgebied. De voorbereidingen vallen samen met een grote civiele en militaire oefening in Litouwen. Daarbij trainen niet alleen militairen, maar ook hulpdiensten en andere overheidsorganisaties hoe zij moeten handelen bij een grootschalige crisis.
Opvang en registratie
Op een hippodroom in Lazdijai, vlak bij de Poolse grens, is een tijdelijk vluchtelingenkamp ingericht. Honderden Litouwse burgers doen mee als zogenaamd ontheemden. Zij worden geregistreerd en kunnen daarna medische of psychische hulp krijgen. Ook is er eten beschikbaar en staan tenten met veldbedden klaar.
De oefening moet duidelijk maken waar de organisatie tekortschiet. Bij de registratie ontstonden lange wachtrijen, waardoor deelnemers soms moesten wachten. Brandweerkapitein Darius Indrisonis zegt dat de autoriteiten juist van zulke problemen willen leren voordat zich een echte noodsituatie voordoet.
Deelnemer Vidmantas, 61 jaar, doet mee om te weten wat hem in een extreme situatie te wachten staat. „Zodat je niet in de war raakt als het zover is”, zegt hij na zijn registratie.
De Litouwse regering benadrukt dat er geen concrete aanwijzingen zijn voor een snel uitbrekende oorlog. „We zien geen enkele aanwijzing dat we volgende maand of de maand erna al paraat moeten zijn”, zegt regeringskanselier Tomas Daukantas. „Maar we willen wel voorbereid zijn. Dan hebben we er alle vertrouwen in dat we het aankunnen.”
Toenemende spanning
In Litouwen is de bezorgdheid over de veiligheid de afgelopen jaren toegenomen door sabotage-incidenten en andere verstoringen. Recent werd boven het land een drone neergehaald die vanuit Belarus was binnengevlogen. Ook worden aan de Russische kant van de grens nieuwe barakken gebouwd.
De spanning is merkbaar bij jongeren die aan de oefening deelnemen. Kristupas, 17 jaar, en Gabriele, 19 jaar, hebben al een vluchtplan en gevulde rugzakken klaarliggen. „Alles bij elkaar voel je dat het steeds ernstiger wordt”, zegt Kristupas.
De dreiging beïnvloedt ook zijn plannen voor de toekomst. Hij wil medicijnen studeren in Kaunas, maar vraagt zich af welke stad veilig is en of studeren in het buitenland verstandiger zou zijn. Niet iedereen in Lazdijai verwacht dat een vluchtelingenkamp ooit nodig zal zijn. Een buurtbewoonster bekijkt de oefening met haar twee kleinkinderen en ziet het vooral als een leerzame demonstratie.
