De El Niño in de tropische Stille Oceaan neemt snel in kracht toe. Nieuwe metingen van de oceaan en de atmosfeer wijzen erop dat het weersverschijnsel later dit jaar een uitzonderlijk niveau kan bereiken. De huidige ontwikkeling behoort volgens de beschikbare analyses tot de sterkste in het historische meetrecord.
El Niño ontstaat wanneer warm zeewater zich vanuit het westen naar het midden en oosten van de tropische Stille Oceaan verplaatst. In dit geval wordt die ontwikkeling versterkt door krachtige westenwinden langs de evenaar. Die winden stuwen warm water op en dragen bij aan de vorming van een zogenoemde Kelvin-golf onder het oceaanoppervlak.
Veel warmte onder het oceaanoppervlak
De Kelvin-golf beweegt oostwaarts en brengt grote hoeveelheden warmte naar gebieden waar die later aan het oppervlak kan komen. In de bovenste 250 meter van de oceaan zijn temperatuurafwijkingen gemeten van meer dan 9 graden boven normaal. Aan het oppervlak liggen de hoogste afwijkingen in het oosten van de regio boven 6 graden.
Ook in de afgelopen dertig dagen is het zeewater in een groot gebied meer dan 1,5 graad warmer geworden. Verwachtingen voor de komende tien dagen laten zien dat het gebied met temperaturen van meer dan 5 graden boven normaal verder kan uitbreiden. Daarmee lijkt de snelle groei voorlopig niet af te nemen.
De huidige El Niño heeft volgens de analyses het tempo en de kracht van de vorige zeer sterke El Niño uit 2015 en 2016 al overtroffen. De ontwikkeling ligt bovendien niet ver meer van de maximale sterkte van die eerdere gebeurtenis. Super-El Niño's zijn zeldzaam en komen doorgaans hooguit eens per tien jaar voor.
Gevolgen voor het weer
Een zeer sterke El Niño verandert de luchtcirculatie boven de Stille Oceaan. In het centrale en oostelijke deel daalt de luchtdruk, terwijl boven het westen juist een hogedrukgebied ontstaat. Die verschuiving beïnvloedt wind, neerslag en de straalstroom op grote afstand.
Voor de Verenigde Staten en Canada kan daardoor een sterker patroon ontstaan met zachter weer in noordelijke gebieden en een actievere stormbaan over het zuiden van de Verenigde Staten. De gevolgen kunnen zich ook uitstrekken tot Europa. De verwachtingen voor de herfst en winter van 2026 en 2027 worden de komende maanden verder aangepast naarmate de El Niño zich ontwikkelt.
