Drones zijn uitgegroeid tot een belangrijk wapen van zowel het Sudanese leger als de paramilitaire Rapid Support Forces (RSF). In de eerste vier maanden van dit jaar kwamen volgens de Verenigde Naties 880 mensen om door droneaanvallen. Ook woonwijken en belangrijke voorzieningen worden getroffen.
Dat bleek afgelopen week opnieuw in Khartoem-Noord, waar een moskee werd geraakt. De aanval beschadigde ook een transformator die een wijk van elektriciteit voorziet. Inwoner Noureddine Mohamed lag op het dak van zijn huis toen hij het geluid van de drone hoorde. "Ik was bang dat de drone mijn huis zou raken", zegt hij.
Aanvallen op voorzieningen
De hoofdstad was maanden relatief rustig nadat het leger Khartoem vorig jaar opnieuw in handen kreeg. Veel inwoners keerden terug, maar de recente aanval laat zien dat ook gebieden ver van de frontlinies kwetsbaar blijven. In de afgelopen jaren zijn onder meer ziekenhuizen, scholen, elektriciteitscentrales en waterinstallaties geraakt.
De strijdende partijen proberen daarmee gebieden onder controle van de tegenstander te verzwakken. Voor burgers leidt dat tot grote problemen, zoals een tekort aan stroom en veilig drinkwater. In El Obeid, een stad met naar schatting een half miljoen inwoners, verblijven bovendien minstens 100.000 mensen die voor het geweld uit andere delen van Sudan zijn gevlucht.
Nohad Eltayeb, onderzoeker bij ACLED, schat dat in drie jaar zeker 15.000 mensen zijn omgekomen door drone- en luchtaanvallen. ACLED registreerde ongeveer 2500 van zulke aanvallen. Het leger voert er meer uit, maar de RSF veroorzaakt volgens de organisatie meer burgerslachtoffers.
Buitenlandse leveringen
Artsen zonder Grenzen waarschuwt dat drones niet alleen worden gebruikt bij militaire operaties, maar ook om civiele infrastructuur te vernietigen. "Waterinstallaties, elektriciteitscentrales en ziekenhuizen zijn geraakt", zegt medewerker Esperranza Santos, die in El Obeid werkt. Daardoor verkeert de bevolking volgens haar in een zeer kwetsbare situatie.
De droneoorlog wordt mede mogelijk gemaakt door buitenlandse steun. De RSF gebruikt vooral Chinese drones die volgens internationale onderzoeken via de Verenigde Arabische Emiraten worden geleverd. Het Sudanese leger, de SAF, kreeg aanvankelijk vooral drones uit Iran en zet inmiddels vooral Turkse Bayraktar-drones in.
ACLED-onderzoeker Eltayeb waarschuwt dat burgers gevaar blijven lopen zolang buitenlandse partijen wapens, drones en luchtverdedigingssystemen blijven leveren. Volgens hem is het conflict in de afgelopen twee jaar steeds sterker van de grond naar de lucht verschoven.
