De 66-jarige Tim Andrews heeft 271 dagen geleefd met een genetisch gemodificeerde nier van een varken. De transplantatie vond plaats in het Massachusetts General Hospital in de Verenigde Staten, terwijl Andrews wachtte op een menselijke nier.
De varkensnier werd in januari 2025 bij hem geïmplanteerd. Dankzij de ingreep hoefde hij tijdelijk niet dagelijks te worden gedialyseerd. Na 271 dagen moest Andrews weer 82 dagen dialyse ondergaan. In januari van dit jaar kreeg hij een menselijke nier, die volgens de behandelaars goed aanslaat.
De transplantatie is volgens de betrokken onderzoekers de langste periode waarin een patiënt met een varkensnier heeft geleefd. Zij beschrijven de behandeling in het medische tijdschrift The Lancet.
Genetische aanpassingen moeten afstoting voorkomen
Nieren van varkens kunnen mogelijk worden gebruikt als tijdelijke oplossing voor mensen met nierfalen. De organen worden daarvoor genetisch aangepast. Zonder die ingrepen zou het menselijke afweersysteem de nier waarschijnlijk afstoten.
Hoofdonderzoeker Leonardo Riella ziet xenotransplantatie, waarbij een orgaan van een dier naar een mens wordt overgebracht, als een mogelijke manier om het tekort aan donororganen te verkleinen. “We weten dat de beste behandelingsoptie voor patiënten met nierfalen een transplantatie is, maar we hebben simpelweg niet genoeg menselijke organen om tijdig te kunnen transplanteren”, zegt Riella. Volgens hem kunnen dierlijke organen in de toekomst mogelijk ook een volwaardige behandeloptie worden.
De eerste transplantatie van een varkensnier naar een mens vond plaats in 2024. De ontvanger overleed 52 dagen later aan een hartprobleem. Dat overlijden hield volgens de onderzoekers geen verband met de transplantatie.
Ook in Nederland lange wachttijd
Ook in Nederland moeten patiënten vaak lang wachten op een nieuwe nier. In 2024 werden 1.126 niertransplantaties uitgevoerd. Ruim 40 procent daarvan gebeurde met een nier van een levende donor.
De wachttijd voor een niertransplantatie kan oplopen tot meerdere jaren. Een tijdelijk functionerende varkensnier zou patiënten in de toekomst kunnen helpen de periode tot een transplantatie met een menselijk orgaan te overbruggen. De behandeling wordt nog onderzocht.
