Bij mensen die hun koffie of thee als ‘erg heet’ omschrijven, komt plaveiselcelcarcinoom vaker voor dan bij mensen die hun drank minder heet drinken. Het risico was in een Brits onderzoek ongeveer drie keer zo groot. De onderzoekers volgden de deelnemers gemiddeld veertien jaar.
Deelnemers gaven zelf aan of zij hun warme dranken meestal ‘erg heet’, ‘heet’, ‘lauw’ dronken of helemaal geen warme dranken gebruikten. De temperatuur werd niet met een thermometer gemeten. Daardoor is niet vast te stellen bij welke exacte temperatuur het risico mogelijk toeneemt.
Mogelijke schade aan slokdarm
Volgens de onderzoekers gaat het verband vooral om de hitte en niet om koffie of thee zelf. Extreem hete vloeistoffen kunnen het slijmvlies van de slokdarm beschadigen. Herhaalde beschadiging kan mogelijk leiden tot voorstadia van kanker.
MDL-arts Judith Honing van het Erasmus MC noemt die verklaring biologisch aannemelijk, maar plaatst kanttekeningen bij de methode. “De temperatuur is hier dus niet daadwerkelijk gemeten. Je kunt dan niet objectief bepalen wat het exacte effect van een specifieke temperatuur is”, zegt ze.
Ook verschilt het per persoon wanneer een drankje als zeer heet wordt ervaren. In een eerdere studie waarbij de temperatuur wel direct werd gemeten, lag een mogelijk schadelijke grens rond 60 graden Celsius.
Absolute risico blijft klein
Het onderzochte type kanker treft in Nederland jaarlijks ongeveer 600 mensen. Het gaat om plaveiselcelcarcinoom, dat ongeveer 25 procent van de slokdarmtumoren uitmaakt. Bij de vaker voorkomende vorm, adenocarcinoom, vonden de onderzoekers geen verband met het drinken van hete dranken.
Honing benadrukt dat roken en alcoholgebruik bewezen en belangrijkere risicofactoren zijn voor beide vormen van slokdarmkanker. Bij adenocarcinoom spelen daarnaast langdurige refluxklachten en overgewicht een grote rol.
Wie het mogelijke risico wil beperken, kan de drank laten afkoelen tot die aangenaam is om te drinken. Een exacte wachttijd is niet vastgesteld. Volgens Honing wegen stoppen met roken, minder alcohol drinken en een gezond gewicht voor de gezondheid veel zwaarder dan het afkoelen van een kop koffie of thee.
