De vaccinatiegraad onder jonge kinderen in Groningen is gedaald tot 89 procent. Het gaat om tweejarigen die volledig deelnemen aan het Rijksvaccinatieprogramma. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) hanteert voor voldoende bescherming een norm van 90 tot 95 procent.
Kinderen krijgen in Nederland vaccinaties tegen dertien infectieziekten, waaronder mazelen, bof, rodehond en kinkhoest. De daling in Groningen is al sinds 2015 zichtbaar. De GGD Groningen waarschuwt dat een lagere vaccinatiegraad de verspreiding van infectieziekten kan vergemakkelijken.
Vertrouwen en praktische problemen
De geregistreerde cijfers zijn waarschijnlijk iets lager dan de werkelijke vaccinatiegraad. Sinds 2022 ontvangt het RIVM een deel van de vaccinatiegegevens anoniem. Omdat daarbij onder meer het geboortejaar ontbreekt, kunnen deze gegevens niet aan de officiële berekening worden toegevoegd.
Volgens Lam Trang, arts infectieziektebestrijding bij GGD Groningen, kunnen verschillende factoren de daling verklaren. Sommige ouders twijfelen aan het nut en de noodzaak van vaccinaties of maken zich zorgen over mogelijke bijwerkingen. Ook de coronapandemie kan volgens het RIVM hebben bijgedragen aan minder vertrouwen in vaccinaties en publieke instellingen.
Daarnaast zijn er praktische obstakels. Ouders missen soms een uitnodiging, kunnen niet op het moment van een afspraak of wonen te ver van een vaccinatielocatie. De vaccinatiegraad in Groningen ligt nog wel hoger dan in het westen van Nederland, maar de regionale trend baart de GGD zorgen.
De GGD is daarom een werkgroep gestart met onder anderen een epidemioloog, medewerkers van de jeugdgezondheidszorg, een beleidsmedewerker en een communicatieadviseur. De groep onderzoekt per wijk en doelgroep welke problemen spelen. Daarvoor worden gesprekken gevoerd met huisartsen, zorgverleners, jeugdartsen, jeugdverpleegkundigen en inwoners.
Die wijkgesprekken vinden plaats in Delfzijl en in de Groningse wijken Vinkhuizen, Korrewegbuurt en de Indische Buurt. In Selwerd en Paddepoel spreekt de GGD voorlopig met huisartsen en medewerkers van consultatiebureaus.
Risico op uitbraken
Een verdere daling kan volgens Trang leiden tot meer verspreiding van infectieziekten. In delen van het westen en midden van Nederland waren al mazelenuitbraken op basisscholen met een lage vaccinatiegraad. Mazelen is zeer besmettelijk en kan onder meer longontsteking of hersenvliesontsteking veroorzaken.
Niet alle vaccinatiecijfers dalen. De gemiddelde deelname aan HPV-vaccinatie steeg naar 63 procent en die voor meningokokken naar 74 procent. Beide percentages blijven onder de WHO-norm van 90 procent, maar de GGD noemt de stijging na een landelijke HPV-campagne een positief signaal.
