De fatbikeverboden in Enschede en Amsterdam lijken in de eerste periode effect te hebben. In Enschede melden de gemeente en ondernemers minder onveilige situaties in het winkelgebied. In Amsterdam zijn reacties van fietsers en bezoekers van het Vondelpark positief, al onderzoekt de gemeente het effect nog verder.
Enschede voerde als eerste een verbod in voor fatbikes in het winkelgebied van de binnenstad, overdag. De gemeente nam die maatregel na klachten van winkeliers en bezoekers over hard rijden en stunts. Handhavers deelden tot nu toe 33 waarschuwingen en negen bekeuringen uit.
Wethouder Marc Teutelink zegt dat de maatregel merkbaar verschil maakt. „We zien dat er veel minder onveilige situaties zijn en we horen die geluiden ook van de winkeliers en de mensen die winkelen.”
Ook ondernemersvereniging Winkelhart ziet een rustiger straatbeeld in het centrum. Voorzitter Nicole Workel-ten Bos zegt dat bezoekers elkaar vaker aanspreken op gedrag. „Die vorm van sociale controle vinden wij als ondernemers wel prettig.”
Boetes in het Vondelpark
Amsterdam stelde een maand na Enschede een verbod in voor fatbikes in het Vondelpark. Handhavers hebben daar tot begin juli 94 boetes opgelegd. De gemeente wil dit najaar de uitkomsten van een uitgebreider onderzoek naar de maatregel publiceren.
Beide gemeenten gebruiken de Algemene Plaatselijke Verordening om het verbod in te voeren. De regels gelden daardoor alleen voor het aangewezen gebied. In Enschede en Amsterdam zijn elektrische fietsen met banden van 7 centimeter of dikker niet toegestaan op de betreffende locaties.
Rechtszaak over regel in Enschede
De vraag is nog of gemeenten fatbikes op deze manier juridisch mogen weren zonder andere elektrische fietsen te treffen. Een importeur van fatbikes heeft daarom een rechtszaak aangespannen tegen de regeling in Enschede. De inhoudelijke behandeling van die civiele zaak staat eind januari gepland.
De zaak geldt als een belangrijke test voor andere gemeenten die een vergelijkbaar verbod overwegen. Sommige gemeenten wachten de ervaringen in Enschede en Amsterdam af, terwijl andere de uitspraak in de rechtszaak volgen.
Het kabinet werkt daarnaast aan landelijke regels. In 2027 moet een helmplicht ingaan voor jongeren onder de 18 jaar die op een fatbike of e-bike rijden. Een voorstel daarvoor moet dit najaar naar de Tweede Kamer.
