Het Auditteam Voetbal en Veiligheid noemt het vuurwerkbeleid in voetbalstadions onvoldoende effectief. Afspraken die in 2018 zijn gemaakt, worden volgens het adviesorgaan niet overal goed uitgevoerd en gecontroleerd. Ook ontbreekt een organisatie die de naleving centraal bewaakt en clubs aanspreekt op overtredingen.
De publicatie volgt een dag na de wedstrijd tussen SC Cambuur en Feyenoord. Die werd tijdelijk stilgelegd nadat Feyenoord-supporters vuurwerkpijlen hadden afgestoken. Zeven Cambuur-supporters raakten gewond. Zij liepen onder meer brandwonden, gehoorschade en oogletsel op.
Controles en verantwoordelijkheid
Een van de afspraken uit 2018 is dat stewards supporters beter fouilleren. In de praktijk verschilt de uitvoering per club. Het Auditteam pleit daarom voor technologische hulpmiddelen, zoals scanpoorten, handscanners en betere camera’s. Ook medewerkers en leveranciers van voetbalclubs moeten volgens het adviesorgaan beter worden gecontroleerd.
Hooligans worden volgens het onderzoek steeds innovatiever in het binnensmokkelen van vuurwerk. Ze verbergen het bijvoorbeeld tussen dubbele kledinglagen of in trommels en megafoons. Ook bestaat het vermoeden dat vuurwerk soms al vóór de wedstrijddag het stadion in komt via mensen die voor een club werken.
De verantwoordelijkheid voor het beleid is volgens het Auditteam versnipperd. Sommige clubs zijn bovendien terughoudend met streng optreden, uit vrees dat de relatie met hun supporters verslechtert. Het adviesorgaan adviseert om zichtbaar en consequent te handhaven, beter op te sporen en consequent te straffen. Ook zou het dragen van bivakmutsen moeten worden verboden. Geldboetes of strafpunten voor clubs ziet het Auditteam niet als een effectieve oplossing. Alternatieve sfeeracties kunnen volgens de onderzoekers wel helpen.
Vuurwerk blijft hardnekkig probleem
Volgens het rapport wordt vuurwerk bij wedstrijden steeds georganiseerder en grootschaliger afgestoken. Het gaat om grote hoeveelheden fakkels en rookpotten, en soms om zwaar knalvuurwerk. Bij een wedstrijd tussen PEC Zwolle en Go Ahead Eagles in 2023 werden rookpotten dagen voor de wedstrijd bij het uitvak verstopt. Ze werden later op afstand ontstoken.
Het aantal geregistreerde incidenten in het betaald voetbal daalde van 399 in het seizoen 2022/2023 naar 173 twee seizoenen later. De registraties geven volgens de onderzoekers echter maar beperkt inzicht in de werkelijke omvang, ernst en impact van het probleem.
Een kwart van de voetbalsupporters staat positief tegenover illegaal vuurwerk bij wedstrijden. 56 procent is er negatief over, blijkt uit eerder onderzoek van de KNVB. In Europa blijft vuurwerk in stadions een wijdverbreid probleem. In België wordt bij 41 procent van de wedstrijden vuurwerk afgestoken. Proeven met legaal vuurwerk onder toezicht krijgen daar belangstelling, maar volgens het Auditteam passen zulke experimenten slecht bij het landelijke vuurwerkverbod in Nederland.
