De Quote 500, de ranglijst van de vijfhonderd rijkste Nederlanders, verschijnt dit jaar voor de dertigste keer. Jean-Louis van der Velde staat in de jubileumeditie op de eerste plaats met een geschat vermogen van 26 miljard euro. De cryptobaas is bij het grote publiek relatief onbekend.
De lijst werd in 1996 bedacht binnen het zakenblad Quote. Arne van der Wal, destijds redacteur, zag dat de bestaande Quote 100 veel vermogende Nederlanders niet vermeldde. Advertentieverkoper Luc van Os kwam vervolgens met het idee voor een lijst van vijfhonderd rijke Nederlanders, naar voorbeeld van Amerikaanse ranglijsten.
De eerste Quote 500 verscheen een jaar later. Het samenstellen was destijds een grotendeels handmatig proces. Redacteuren gebruikten faxdiensten, belden met boekhouders en portiers en haalden informatie uit het Financieel-Economisch Lexicon, een omvangrijk naslagwerk over Nederlandse bedrijven.
Meer openbare informatie
Door de komst van internet is het onderzoek veranderd. De redactie gebruikt onder meer jaarverslagen van de Kamer van Koophandel, meldingen bij beursautoriteiten en Nederlandse en buitenlandse bedrijfsregisters. Ook ondernemers zelf leveren steeds vaker informatie aan over hun bezittingen en bedrijven.
Adjunct-hoofdredacteur Jeroen Molenaar zegt dat het contact met leden van de lijst de afgelopen jaren intensiever is geworden. “Het gaat steeds meer in samenspraak, al bepalen wij bij Quote nog altijd zelf wat het bedrag moet zijn”, zegt hij. De redactie benadrukt dat de vermogens schattingen zijn en niet volledig kunnen worden gecontroleerd.
Onderzoek van vier economen uit 2020 wees erop dat de schattingen van Quote redelijk goed aansluiten bij berekeningen over het vermogen van de rijkste 1 procent van Nederland. In een later onderzoek werd de lijst, in combinatie met cijfers van het CBS, omschreven als een redelijk consistent beeld van de vermogensverdeling.
De ranglijst heeft in de afgelopen drie decennia zowel bekendheid als kritiek gekregen. Sommige rijke Nederlanders proberen vermelding te voorkomen, terwijl anderen juist documenten opsturen om hun plaats veilig te stellen. Volgens Molenaar stuurde ondernemer en realityster Peter Gillis in 2019 zijn boekhouding naar de redactie om aan te tonen dat hij in de lijst thuishoorde.
Na aanvullend onderzoek naar Gillis besloot Quote hem niet op te nemen. Gillis reageerde daar boos op en verscheen volgens Molenaar met zijn accountant en administratie bij de redactie. Zijn toenmalige vriendin liet uiteindelijk een alternatieve vermelding maken als de ‘Quote 501’.
Van de nieuwste editie zijn volgens uitgeverij Hearst 75 duizend exemplaren gedrukt. De lijst geldt binnen het tijdschrift als het belangrijkste jaarlijkse project.
