België onderzoekt alternatieven voor de fregatten die het samen met Nederland bij Damen zou laten bouwen. De Belgische overheid heeft een marktverkenning uitgevoerd naar andere scheepswerven die de opdracht kunnen overnemen. Daarmee neemt de kans toe dat België zich terugtrekt uit het miljardencontract met de Nederlandse scheepsbouwer.
Nederland en België besloten in 2018 gezamenlijk vier fregatten bij Damen te kopen. Het eerste schip zou in 2025 worden opgeleverd, maar het project heeft te maken met vertragingen en hogere kosten. De Belgische minister van Defensie liet in juli al weten dat de regering overwoog de opdracht stop te zetten.
Italiaanse werf als kanshebber
De Italiaanse scheepsbouwer Fincantieri lijkt bij de marktverkenning de beste indruk te hebben gemaakt. Het bedrijf zou fregatten van het type FREMM-EVO kunnen leveren. Ook Franse en Spaanse werven maken nog kans, terwijl Turkse en Britse aanbieders minder goed uit de vergelijking kwamen.
Een voordeel van Fincantieri is dat de werf naar verwachting relatief snel kan leveren tegen aanvaardbare kosten. Daar staat tegenover dat België bij de Italianen vooral een bestaand model zou afnemen. Daardoor is er minder ruimte om het schip aan te passen aan specifieke Belgische wensen.
Gevolgen voor Damen en Nederland
Een Belgisch vertrek zou voor Damen een nieuwe tegenvaller betekenen. Het bedrijf verloor in juni al een miljardenopdracht voor fregatten voor de Duitse marine. Damen Shipyards is een familiebedrijf uit Gorinchem en behaalde vorig jaar een nettowinst van 61 miljoen euro op een omzet van 3,2 miljard euro.
De gevolgen voor de marinetak van Damen zijn nog niet bekend. Een woordvoerder van het bedrijf zegt daar geen antwoord op te kunnen geven. “De gesprekken met België verlopen geheel via Defensie”, aldus de woordvoerder.
Ook is onduidelijk wat een Belgische annulering betekent voor de samenwerking tussen Nederland en België en voor de Nederlandse kosten. Het Nederlandse ministerie van Defensie had nog niet gereageerd op vragen over de mogelijke gevolgen. De Nederlandse fregattenopdracht lijkt vooralsnog niet ter discussie te staan. De Koninklijke Marine noemt de samenwerking met Damen van groot belang voor de strategische autonomie van Nederland.
