Ongeveer 67.000 Israëliërs die in het buitenland wonen, zijn naar Israël gereisd om deel te nemen aan de parlementsverkiezingen. Dat blijkt uit een enquête van Fly&Vote, een burgerinitiatief dat Israëliërs helpt om voor hun stem naar het land te reizen.
De meeste terugkerende kiezers komen uit de Verenigde Staten. Ook vanuit Europese landen vertrekken Israëliërs naar hun voormalige woonplaats of thuisland. Israëliërs die in het buitenland wonen, kunnen niet bij Israëlische parlementsverkiezingen stemmen vanuit hun woonland.
Onder de reizigers zijn ook Israëliërs uit Nederland. Nachman Stern uit Amstelveen zegt dat hij naar Israël is gegaan omdat hij denkt dat zijn stem verschil kan maken. Hij is kritisch op de regering van Benjamin Netanyahu. “Het is de meest rechtse regering ooit. Ze beloven zogenaamd veiligheid, maar hebben juist het tegenovergestelde veroorzaakt”, zegt Stern.
Volgens Stern heeft de regering de democratie onder druk gezet en het land verdeeld. “Het land heeft verandering nodig. Ik wil dat Israël gered wordt”, zegt hij. Hij waarschuwt dat een nieuwe overwinning van Netanyahu volgens hem kan leiden tot internationale sancties.
Elke zetel kan bepalend zijn
Peter Malcontent, specialist in het Israëlisch-Palestijnse conflict aan de Universiteit Utrecht, denkt dat vooral kiezers die de oppositie steunen de reis naar Israël maken. “Veel Israëliërs in het buitenland zijn minder enthousiast over Netanyahu en daarom bereid naar Israël te reizen om te stemmen”, zegt hij.
De terugkeeractie is politiek omstreden. Er is geprobeerd de activiteiten van Fly&Vote juridisch te beperken. Ook zijn de prijzen van vliegtickets rond de verkiezingen gestegen. Het is niet duidelijk hoeveel mensen daardoor uiteindelijk niet stemmen.
De verkiezingen draaien volgens Malcontent sterk om de zetelverdeling. Voor een parlementaire meerderheid zijn minstens 61 van de 120 zetels nodig. In de peilingen staan Likud, de partij van Netanyahu, en Yashar, de partij van voormalig legerchef Gadi Eisenkot, ongeveer gelijk. Geen van beide blokken lijkt op basis van die peilingen zelfstandig een meerderheid te halen.
Een belangrijk verkiezingsthema is de verantwoordelijkheid voor de aanslagen van 7 oktober 2023. Volgens Malcontent verwijt de oppositie Netanyahu dat hij de dreiging onvoldoende heeft onderkend, terwijl Netanyahu de verantwoordelijkheid bij de veiligheidsdiensten legt. Een onafhankelijk staatsonderzoek is er nog niet gekomen. De oppositie heeft aangekondigd zo’n onderzoek te starten als zij de macht overneemt.
