Stalen pinnen die tijdens het borstelen van straten afbreken, zorgen op meerdere plekken in Nederland voor lekke banden en onveilige situaties. Fietsers, scooterrijders en automobilisten melden dat ze de scherpe draadjes in hun banden vinden. Ook fietsenmakers herkennen het probleem, vooral na het voorjaarsonderhoud aan wegen en fietspaden.
De meldingen kwamen breed op gang nadat Gerben en Marlies van Groningen uit Hendrik-Ido-Ambacht meerdere keren met een lekke fietsband te maken kregen. Hun zoon Dani vond met een magneet een halve beker vol stalen pinnen op een fietspad. Daarna kwamen vergelijkbare ervaringen uit onder meer Eindhoven, Papendrecht en Assen naar voren.
De Eindhovense fietser Remon Vos zegt gemiddeld eens per twee maanden een lekke band te hebben. „Ik haal steeds dezelfde staaldraad uit mijn band. Dat betekent de fiets achterlaten, met het openbaar vervoer naar huis en later met de auto terug.” Rob Schoenmakers uit Eindhoven probeert al bijna tien jaar aandacht voor het probleem te krijgen. Hij richtte daarvoor een Facebookpagina op. „Het is een eindeloos verhaal”, zegt hij.
Afbrekende draden
De staaldraden zijn afkomstig van stalen onkruidborstels. Die borstels bevatten duizenden dunne draden, die tijdens het verwijderen van onkruid over het wegdek slijten en kunnen afbreken. Normaal rijdt na het borstelen een veegmachine over dezelfde route om de losgekomen delen op te ruimen. Dat lukt niet altijd volledig.
Hoogleraar mechanica Ton van den Boogaard van de Universiteit Twente legt uit dat de draden door voortdurend heen en weer bewegen kleine scheurtjes oplopen. Na tienduizenden of honderdduizenden bewegingen kan het materiaal volgens hem breken. Een hogere druk van de borstel op het wegdek versnelt dat proces.
Een afgebroken draad kan bovendien verder weg terechtkomen. In een gebogen draad zit elastische energie opgeslagen, waardoor het stukje na het afbreken kan wegschieten. Volledig voorkomen dat draden breken, is volgens Van den Boogaard waarschijnlijk niet haalbaar. Regelmatige controle van de borstels kan de overlast wel verminderen. Borstels waarbij zichtbaar veel draden loslaten, zouden eerder vervangen moeten worden.
De Fietsersbond noemt de pinnen behalve hinderlijk ook gevaarlijk. Kees Bakker vindt dat gemeenten en aannemers moeten investeren in geschikt materieel en duidelijke werkinstructies voor onkruidbestrijding.
