De rechtbank Gelderland heeft vastgesteld dat het gebruik van mountainbikepaden in het Rijk van Nijmegen de natuurwet overtreedt. De provincie Gelderland moet binnen zestien weken opnieuw besluiten over de routes, die in 2019 en 2020 zijn aangelegd.
De uitspraak volgt op een zaak van natuurorganisatie Das & Boom. Die had de provincie gevraagd de paden te sluiten, omdat beschermde dieren en hun leefgebied schade zouden ondervinden. De provincie wees dat verzoek eerder af.
De rechtbank vindt dat de provincie onvoldoende heeft onderbouwd dat de routes geen schade veroorzaken aan beschermde soorten. Het gaat onder meer om hazelwormen, zandhagedissen en vliegende herten, die op de paden kunnen worden doodgereden. Dat het om afzonderlijke dieren gaat, verandert volgens de rechter niets aan de overtreding.
Leefgebieden doorkruist
In het vonnis staat dat de paden door leefgebieden van deze dieren lopen en dat de dieren zich verplaatsen. Daardoor wordt bij intensief gebruik bewust het risico aanvaard dat beschermde dieren worden gedood, stelt de rechtbank. Juridisch is daarmee sprake van voorwaardelijk opzet.
Ook zijn de mogelijke negatieve gevolgen voor roofvogels volgens de rechtbank niet goed genoeg onderzocht. Over de das heeft de provincie volgens het oordeel niet uitgelegd waarom geen aanvullende maatregelen zijn genomen om verkeersslachtoffers te voorkomen.
De rechtbank heeft niet bepaald dat de mountainbikepaden direct moeten sluiten. Wel moet de provincie de beoordeling opnieuw uitvoeren en beter motiveren hoe de natuur wordt beschermd. De provincie zegt de uitspraak eerst te bestuderen.
Das & Boom noemt het oordeel een belangrijke uitspraak, maar zegt de gevolgen nog niet te kunnen overzien. De organisatie wijst erop dat de rechter juridisch heeft vastgesteld dat de wet wordt overtreden. De kwestie kan mogelijk ook betekenis krijgen voor andere mountainbikeroutes in Gelderland en elders.
Over mountainbikeroutes in natuurgebieden bestaat al jaren debat. Aanleggers baseren routes op natuuradviezen, terwijl natuurorganisaties waarschuwen voor verstoring en schade aan beschermde soorten.
