Het openbaar vervoer in heel Nederland ligt woensdag 9 september stil. Treinen, bussen, metro’s en trams rijden die dag niet. Ook verschillende veerponten, waaronder die over het Noordzeekanaal en het Amsterdamse IJ, varen niet uit.
De staking maakt deel uit van een reeks acties tegen de plannen van het kabinet om 6,5 miljard euro te bezuinigen op de sociale zekerheid. Werknemers in onder meer de bouw, ziekenhuizen, havens, metaalbedrijven en bij Heineken leggen op verschillende momenten het werk neer. Ook medewerkers van gemeenten, provincies, waterschappen en veiligheidsregio’s doen mee.
Acties in aanloop naar Prinsjesdag
Dinsdag is er een landelijke actiedag bij het Malieveld in Den Haag. De acties vinden plaats in de aanloop naar Prinsjesdag, wanneer het kabinet de begroting voor het komende jaar presenteert. De vakbonden eisen dat de bezuinigingen volledig van tafel gaan en willen daarover pas daarna met het kabinet praten.
Het kabinet heeft de afgelopen weken enkele maatregelen aangepast. Zo vervalt het plan om de maximale salarisgrondslag voor verschillende UWV-uitkeringen, het maximumdagloon, met 20 procent te verlagen. Daarmee verdwijnt een structurele besparing van ruim 800 miljoen euro. De maatregel had gevolgen kunnen hebben voor 160.000 mensen met een WW- of WIA-uitkering.
Andere plannen zijn uitgesteld. De verkorting van de maximale WW-duur van twee jaar naar één jaar gaat niet eerder dan in 2029 in. Ook de voorgenomen afschaffing van een tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten is een jaar uitgesteld. Volgens de vakbonden verandert dat niets aan hun bezwaar tegen de bezuinigingen.
FNV-voorzitter Hans Spekman zei dat de beweging van het kabinet laat zien dat actievoeren effect heeft. CNV-voorzitter Hans van den Heuvel vindt uitstel onvoldoende: „Een jaartje uitstel verandert niets aan het principe dat ons sociale stelsel niet uitgehold mag worden.”
Gevolgen voor reizigers en andere sectoren
Door de ov-staking kan het woensdag drukker worden op de wegen. Reizigers die normaal met het openbaar vervoer gaan, zullen mogelijk de auto nemen. Mensen met afspraken kunnen bij betrokken instanties informeren naar alternatieven. Het gerechtshof in Den Haag heeft laten weten dat mensen die niet naar een zitting kunnen komen, om uitstel of digitale deelname kunnen vragen.
FNV-vicevoorzitter Nine Kooiman zegt dat de acties niet voor het plezier worden gehouden. „Om de economie stabiel te houden, heb je een sociaal vangnet nodig”, zei zij. De bonden willen volgens haar vooral voorkomen dat mensen door een lagere uitkering verder van de arbeidsmarkt komen te staan.
