Van elke tweehonderd panden in Nederland heeft er één een groen dak. Het aantal groene daken nam in tien jaar tijd met 13 procent toe, maar beslaat nog altijd slechts 0,5 procent van het totale aantal panden.
Groene daken kunnen regenwater langer vasthouden en vertraagd afvoeren. Ook helpen ze woningen te isoleren en kunnen ze buurten verkoelen. Planten verdampen vocht, wat het effect van natuurlijke airconditioning kan geven. Daarnaast bieden de daken ruimte aan onder meer vogels, bijen en vlinders.
Veel geschikte daken blijven onbenut
In verschillende steden blijft een groot deel van het geschikte dakoppervlak ongebruikt. In Eindhoven kan 54 procent van de daken worden vergroend, terwijl 0,75 procent van het dakoppervlak groen is. Heerlen heeft 41 procent geschikt dakoppervlak, maar slechts 0,44 procent is daar voorzien van begroeiing.
Amsterdam geldt als koploper, maar ook daar is de ruimte aanzienlijk. Van de 60 procent daken die geschikt zijn voor vergroening is 4,17 procent daadwerkelijk groen. Het resterende potentieel komt overeen met ongeveer vijfentwintig keer de oppervlakte van het Vondelpark.
Groene daken zijn ook te combineren met zonnepanelen. Panelen kunnen op verhogingen boven de beplanting worden geplaatst, zodat een dak zowel energie opwekt als water opvangt en verkoeling biedt.
Kosten en besluitvorming vormen drempel
Volgens Mendel Giezen, universitair hoofddocent aan de Universiteit van Amsterdam, is een groen dak voor veel eigenaren financieel minder aantrekkelijk dan andere maatregelen. De investering is relatief hoog, terwijl de directe opbrengst beperkt is. Een airconditioning is bijvoorbeeld vaak goedkoper aan te schaffen.
Bij woningen met een vereniging van eigenaars speelt bovendien mee dat niet alle bewoners in dezelfde mate profijt hebben. Bewoners op de bovenste verdieping of mensen die op het dak uitkijken, merken de voordelen doorgaans het meest. Daardoor worden plannen geregeld uitgesteld of afgewezen.
Giezen pleit voor meer verplichtend beleid van gemeenten, gecombineerd met subsidie. Gemeenten kunnen vergroening volgens hem stimuleren bij verbouwingen of dakreparaties, wanneer eigenaren toch al werkzaamheden plannen. Amersfoort, Deventer, Rotterdam en Eindhoven geven subsidie voor groene daken, afhankelijk van de omvang van het dak en de gekozen beplanting. Amsterdam doet dat eveneens.
Voor bewoners kan subsidie het verschil maken. Alexandra Calmero liet haar dak in Buitenveldert vergroenen nadat zij informatie van de gemeente en Rooftop Revolution had ontvangen. Met gemeentelijke steun kostte de aanleg haar naar eigen zeggen ongeveer 500 tot 600 euro.
