De Belastingdienst verstuurt jaarlijks ongeveer 150 miljoen brieven. De organisatie onderzoekt echter niet systematisch of ontvangers daardoor de gevraagde actie uitvoeren, hun belasting betalen of juist bezwaar maken. Dat blijkt uit onderzoek dat in opdracht van de Belastingdienst is uitgevoerd.
De brieven zijn bedoeld om belastingen en sociale premies te innen. Die vormen dit jaar samen een inkomstenbron van 453 miljard euro voor de overheid. Door de aanpassingen aan de vermogensbelasting in box 3 kan het aantal brieven de komende tijd verder oplopen.
Geen centraal beleid
Volgens het onderzoek wordt over de inhoud en het doel van afzonderlijke brieven doorgaans goed nagedacht. Wel ontbreekt beleid waarin staat wanneer een brief de beste aanpak is en wanneer bijvoorbeeld bellen effectiever zou zijn. Ook is niet duidelijk wie binnen de organisatie verantwoordelijk is voor het totale beleid rond schriftelijke communicatie.
Dat mensen in meerderheid hun belasting op tijd betalen, bewijst volgens de onderzoekers niet dat de brieven effectief zijn. Er is geen informatie beschikbaar over de invloed van de brieven op het betaalgedrag of op de belastingmoraal. Ook kan een juridisch correcte brief averechts werken als de toon te formeel is, de uitleg onduidelijk blijft of de boodschap niet past bij de situatie van de ontvanger.
De onderzoekers adviseren de Belastingdienst daarom beter te meten wat een brief oplevert. Daarbij kan worden bijgehouden hoeveel mensen de gevraagde handeling verrichten en hoeveel ontvangers naar aanleiding van een brief een klacht of bezwaar indienen. Ook moet duidelijker worden hoe vaak mensen onnodig meerdere brieven ontvangen of brieven elkaar kruisen.
Jaarlijks tientallen miljoenen euro's
Het drukken van een brief kost de Belastingdienst 7 cent. Bij 150 miljoen exemplaren komt dat neer op 10,5 miljoen euro per jaar. De brieven worden gedrukt in de eigen printstraat in Apeldoorn. De bezorging kost daarnaast een veelvoud van het drukwerk.
PostNL bezorgt de komende vier jaar het grootste deel van de 253 miljoen brieven die namens de rijksoverheid worden verstuurd. Het contract heeft een geraamde waarde van ruim 600 miljoen euro, ofwel ongeveer 150 miljoen euro per jaar. Het ministerie van Financiën maakt het definitieve bedrag niet bekend.
Ongeveer 60 procent van de brieven uit het contract wordt namens de Belastingdienst verstuurd. Op basis van de geraamde contractwaarde zou de bezorging daarvan circa 90 miljoen euro per jaar kosten. Als wordt gerekend met het tarief van 28,5 cent per brief uit 2025, komt het bedrag uit op ruim 42 miljoen euro.
